[22:31:12] Number 1 каза: stana o6te po-typ
[22:31:15] Number 1 каза: 6toto se ima6 za mydyr
[22:31:18] Number 1 каза: i opiten
[22:35:51] Number 1 каза: ne spira6 da govori6 za tapiq opit
[22:35:58] Number 1 каза: koito izob6to nqma6 i bez tova

Нима опитът не е сред най-важните неща? Аз вярвам, че идеята на разумното съществуване на човека е той да събира опит, да изпитва бича на съдбата върху себе си, да се изправя след всяко падане и след всяка грешка, докато в един момент този опит не му помогне в много важен момент или кауза. Затова кръстих и този блог |В търсене на Феникса| - Фениксът е моят идеален Аз-образ, осъвършенстван на максимум от опита. Феникс, който ще може да служи на себе си и хората по един много добър начин...
В този смисъл - да - плямпам и боготворя опита! Но не мисля, че парадирам с огромен такъв, макар често да давам съвети, позовавайки се на собствените си преживявания. Както казах: няма по-добро нещо от примера! Все пак сигурно звуча поне донейде високомерно, егото е една много характерна част на личността ми.

[22:33:39] Number 2 каза: сега е "мъдър" и знае всичко , и върти Вселената около себе си
[22:33:52] Number 2 каза: и също така има смешните си постижения за огромни победи
[22:34:15] Number 2 каза: примерно това , че в 8ми клас е бил шит , а сега е просто пий го намира за победа

Да, в 8ми клас именно егото ми създаде такава пропаст с околните, че ми трябваше година и нещо, за да я преодолея. В крайна сметка към началото на 10 клас (тази година съм 11ти) съвсем слязох на земята и осъзнах, че не съм върха на сладоледа. Днес сигурно отново съм далеч от златната среда, но и извървения досега път считам за победа, за постижение. Не е лесно да имаш гаден характер и да се бориш с него! Каквото и да ми говори Number 2, да победя себе си за мен бе голямо нещо!

И макар да не съм така витаещ в небесата, все още съм със стабилно самочувствие, за което обаче вярвам, имам покритие. Умно момче съм, мога да се изразявам добре на хартия, имам що-годе добри огранизационни способности, а най-вече мисля и търся. Смятам, че именно последните ми дават този тласък в себеоценяването - убеден съм, че всеки непредаващ и стремящ се към самоусъвършенстване човек е достоен за уважение. Сетъки, заложбите и характера на всеки от нас са продукт на завъртане на рулетката на Съдбата, затова се надявам на мен да е определена достатъчно сила, че да не залитна неспасяемо по Пътя.

Мисля, че с количеството на постиженията неизменно расте и егото ми. Последно време се чуствам все по-жив и по-успял (като степен на полезна дейност в същестуването си) - времето ми е накъсено покрай училище, но все пак успявам да разширявам познанията си по актуални за мен теми, успявам да пиша в този блог, задоволително се справям със задълженията си в The Phoenix Team и с уроците си по испански. По същия начин мисля, че характерът ми се развива и ставам по-зрял и силен човек.
Но в този мой апогей двамата, на които дължа толкова спомени и емоции, се отдръпват от мен, заклеймявайки ме като превъзнасящ се егоцентрик и порицател... Аз не се усещам така. По-скоро съм твърде рационален човек, невписващ се в идеалистическите им представи на 14 и 15-годишен... Или пък все пак се завръщам в дупката на 8ми клас?.... Но толкова ли лошо нещо е самочувствието? Вярвам, че всеки човек трябва да има такова, стига то да е обективно на способностите и постъпките му. А може би моята самооценка е приповдигната?

[22:34:23] Number 3 каза: много не слушаш другите
[22:34:25] Number 3 каза: в смисъл
[22:34:29] Number 3 каза: няма нужда да се съгласяваш, ама
[22:34:32] Number 3 каза: ти дори не го обмисляш
[22:34:39] Number 3 каза: щото може понякога да са прави, казах ти
[22:34:43] Number 3 каза: но ти си обзет от едн
[22:34:46] Number 3 каза: заслепяващ екстаз
[22:34:50] Number 3 каза: на лудата младост
[22:34:52] Number 3 каза: :D

Най-трезвият и опитен човек от тримата, на 17 :)
Винаги съм бил чеп! :D Винаги съм бил в опозиция на общоприетото, с тази разлика, че преди го правех, за да се самоизтъквам, а сега от много по-благородни подбуди... Поне така мисля.
Също така мисля, че винаги съм вземал под внимание мненията на другите, ок, надали напълно, но никога не съм ги игнорирал. Все пак аз уж се водя от максимата, че критиката е основният път за развитие. Така или иначе това не е тъй сериозно обвинение - млад съм, имам време да доизгладя, поне в някаква задоволителна степен, този си далеч не фатален недостатък :)

В обобщение на недотам скромната си изповед: Осъзнавам, че имам лоши качества, но също така вярвам, че имам достатъчно добри, които да ги компенсират. I am who I am and I keep walking upwards.

Можеби ова што сега ќе го напишам ќе изгледа противречно на напишаното во претходниот текст. Сепак, го прземем тој ризик, за да не се случи некои работи да останат недоречени. „Човекот е она што го јаде“ – и колку да не би му се бендисала на Фоербах веќе широко распространетата православна интерпретација на овие негови зборови, сепак истата останува применлива како во контекстот на литургијата, така и во контекст на подвижништвото во целина. Пренесено во нашиов контекст - човекот станува она што го чита, т.е. она што интелектуално го восприема, со што интелектуално се храни (меѓу другото оваа форма на богопричестување – која отец Александар Шмеман ја нарекува „света тајна на словото“ – особено бива нагласена кај свети Никола Кавасила).

Таа храна понатаму следува да се преработи. Со други зборови, потребно е време и подвиг на постојано и молитвено „прежвакување и варење“ на восприменото, како човек тоа навистина лично би го воспримил. Дел од тоа „преџвакување и варење“ е систематизирањето на восприменото и негово изразување со јазикот на „современото систематско богословие“. Но тоа не е целта и крајот на подвигот. Мислам дека дури после години вакво работење (повторно подвлекувам – тоа работење не може да биде изолирано од комплетниот литургиско-аскетски ангажман на целиот човек) настапува „ослободување од цитатите, фуснотите и академизмот воопшто“...

Тоа ниту значи дека „цитатите, фуснотите и академизмот“ се нешто лошо, ниту дека после таквото „ослободување“ повеќе никогаш нема да ни затребаат. Напротив, тоа значи дека ваквиот степен на сопствено имплантирање во преданието на Црквата отвара нови димензии за изразување и разгрнување на истото. Се преминува од степен на интерпретација и систематизација – во степен на мултидимензионално ангажирање на истото во секој можен план на човечкото суштествување. И тука станува збор за слободно творештво, кое „не ги укинува законитостите на систематското богословие“ – туку „ги исполнува“. Акедемската форма може подеднакво да биде заменета со друга, но може и да остане, бидејќи формата тогаш нема да биде од пресудно значење за изкажаното.

Ова што го пишувам, се разбира, не го пишувам од сопствено искуство. Го пишувам имајќи пред себеси еден куп најразлични студии и текстови кои се занимаваат со проблематика која е во суштина богословска. Контрастот помеѓу „стерилниот академизам“ и „живото предание“ дефинитивно не може да се согледа од формата во која овие текстови се напишани. Формата е поовеќе или помалку истата. Но духот кој е содржан во овие текстови и кој произлегува од нив е различен. Повторно ќе го спомнам Флоровски – академската рамка ни најмалну не ја намалува живоста на неговите текстови. Тој човек е творечки совршено слободен – независно дали станува збор за беседа или студија, напишаното од него просто дише со духот на светите отци. Тоа не е случај со текстови на други автори, кои со философијата на светите отци се занимаваат како да прават хемиски експерименти или да коват железни алатки. Она што е невозможно во природните науки или во занаетите – имено соединувањето со предметот на своето занимание – во теологијата е императив! И тука буквално станува збор за причестување и за едно светотаинско содејствување на Бога и човекот, во кое човекот успева да ги погледне нештата од божествената („обратна“) перспектива и совршено автентично да прозбори за нив.

Попладнево препрочитав еден текст што пред околу половина година го пишував за свети Никола Кавасила. Во текстот, покрај останатото, стои следново:

Растеретен од потребата самиот да ја нагласува својата втемеленост врз преданието (како што тоа го прави мнозинството од византиските отци), тој на секоја страна на неговите главни богословски дела Животот во Христа и толкувањето на Светата литургија постојано се повикува на него, без при тоа да обрнува внимание на наведувањето на своите извори. Тоа пред сè сведочи за неговата сраснатост со преданието и високиот степен на негово лично восприемање, но истовремено и за големата слобода во разгрнувањето на истото.

Читајќи го ова ме замисли едно нешто - која е смислата на „школско-научното“ занимавање со делата на светите отци? Еве, текстот од кој е земен овој цитат, има триесетина фусноти со забелешки, препратки кон други автори, анализи и т.н. Од друга страна, предмет на мојот интерес е еден автор, кој крајно безобразно (од таа „школко-научна“ гледна точка) избегнува да си ги наведува источниците, да пишува белешки „под црта“. Што е уште „пострашно“ – тој воопшто не е осамен во неговата традиција! Ако најдете еден византиски автор кој се нафатил уредно да исцитира се што препишал или парафразирал... Па сепак токму тие автори ги сметаме за врвни авторитети во византискиот мисловен свет...

Одговорот на еден дел од прашањето е даден во погоре цитираниот текст – станува збор за една сраснатост со преданието кое авторот го разгрнува и кое самиот го живее. Но што останува со другиот дел од прашањето, т.е. колку „школско-научниот“ начин на интерпретирање на ова предание не е контрадикторен со истото? Со други зборови, дали ние како своевидни преемници на истото треба да се оградиме од методите на современата теологија и философија? Дали систематичниот метод на богословствување по default е лишен од живоста и динамичноста на преданието?

Би се обидел да дадам внимателен, но сепак недвосмислен, одговор: сам по себе не е, но истовремено ја носи во себе сериозната можност од такво застранување. Во последно време можев да прочитам и пролистам еден куп научни трудови, кои се занимаваат со византиската философија, историјата на византиската Црква, историјата на византиската уметност – кои во својата суштина немаат ништо заедничко со преданието кое се обидуваат да го интерпретираат. Се разбира, фактите кои тие ги изложуваат се многу коректни, педантно подредени и до ситница преиспитани – но очигледно е дека тие текстови интерпретираат нешто за нив „надворешно“. Тие не зборуваат за преданието како за нешто сопствено. Од друга страна, не се малубројни студиите, кои ги содржат истите формални карактеритики, но „дишат со Духот“ на интепретираните содржини.

Сметам дека не може да стане збор за спротивставеност помеѓу двете форми на богословско изразување. Да се зборува за тоа која од нив е повозвишена и поавтентична, а која помалку, е просто мешање на баби и жаби. Подеднакво „живи“ и предански можат да бидат и студиите на Флоровски, Маендорф, или Зизиулас, од една страна и поуките на старец Софрониј, дневникот на отец Александар Шмеман, или поезијата на владиката Методиј, од друга стрна. Јазиците се многубројни, но она што е суштинско е Духот кој ќе проговори или нема да проговори преку нив.